|
TÜRKİYE'NİN BİLGİ TOPLUMU SERÜVENİ *
Erdoğan Kara
Beykent Üniversitesi
Uluslar arası Ekonomi Politik ve İşletmecilik
Yüksek Lisans
Günümüzde her ülke, geçmişte olduğu gibi çağın temel yönelimlerini dikkate alarak ekonomi-politik sistemi şekillendirmektedir. Türkiye de, yeni yüzyılın baskın yönelimi haline gelen bilgi toplumuna geçiş sürecini hızlandırmak için 1990'lardan sonra yoğun bir faaliyet içine girmiş bulunmaktadır. Bu faaliyetler diğer gelişmiş ülkelerin faaliyetleriyle kıyaslanamayacak kadar küçük çaplı olsa da, sahip olduğu iç dinamiklerin avantajıyla sanılandan daha hızlı artmakta ve bilgi toplumunun oluşma sürecini hızlandırmaktadır. Bu çalışmanın temel amacı da bu süreçte yaşananların kısa bir tarihçesini oluşturmaktır.
1992
Bilim-Teknoloji-Sanayi Tartışmaları Platformu (BTSTP)Kuruluş Evresi (1992-1993)
BTSTP, "yaşanan sorunlara kalıcı çözümler bulmanın Türkiye'nin bilim-teknoloji-sanayi yeteneğini yükseltmekle mümkün olacağı" inancında birleşen ve bu konuda sorumluluk duyan bütün kişi ve kurumları, ortak çözümler üretmek üzere, bir tartışma platformunda buluşturmayı amaç edinen küçük bir grup tarafından 1992 sonlarında kuruldu[1]. Ana amaçla şu şekilde özetlenebilir:
Türkiye'nin uluslar arası yapıda rekabet gücünü artırmak ve bunu sağlamak için de bilim-teknoloji ve sanayi yeteneğini yükseltmek,
Yaşam kalitesini arttırmayı amaçlayan ulusal bir politika saptamak, bu politika üzerinde ulusal mutabakat sağlamak ve bunun bütün toplum tarafından benimsenmesi için gerekli mekanizmaları araştırmak,
Üniversite-sanayi diyalogunu ve işbirliği genişletmek, bu diyaloga süreklilik kazandırmak ve diyalogun kurumsallaşmasına katkı sağlamak.
1994
Bilim-Teknoloji-Sanayi Tartışmaları Platformu (BTSTP)İkinci Evre (1994)
Kuruluş evresinde belirlenen amaçlar çerçevesinde 1994'te, TÜBA, TÜBİTAK ve TTGV'nin platforma sahip çıkmasıyla daha ciddi bir boyut kazandı ve bilim, teknoloji, sanayi konularına taraf kişi ve kurumların katılımıyla Türkiye'nin bu üçlü alana yönelik politikalarının üretilmesine katkılarda bulunan bir platform niteliğini aldı.
TÜBA, TÜBİTAK ve TTGV'nin desteğindeki bu yeni evreye geçişte, 258 kişiye, Platform'a katılmaları, görüş ve önerileriyle katkıda bulunmaları için çağrıda (26 Ağustos 1994) bulunuldu. Daha sonra bu sayı, ilk çağrı üzerine katılanların önerileriyle ve oluşturulan Çalışma Grupları'na katılım yoluyla 620'ye (Mayıs 1997 itibariyle) ulaştı. Platform, halen TÜBİTAK ve TTGV'nin desteğinde faaliyetini sürdürmekte; bu faaliyetin izlenmesi, koordinasyonu ve Platform amaçları doğrultusunda yönlendirilmesi dahil, sekreterya hizmetleri, TÜBİTAK adına, Bilim ve Teknoloji Politikaları Daire Başkanlığı (BTP) tarafından yürütülmektedir[2].
1999
e-Avrupa Girişimi (10-11 Aralık 1999, Helsinki)
Avrupa Konseyinin 10-11 Aralık 1999 tarihinde Helsinki'de düzenlenen toplantısında, Avrupa'nın yeni ekonominin sağladığı fırsatlardan en iyi şekilde istifade edebilmesi için, Avrupa Komisyonunca başlatılan ve Avrupa'yı herkes için gerçek bilgi toplumuna dönüştürmeyi hedefleyen e-Avrupa Girişimi kabul edildi. Avrupa Birliği, mal ve hizmet üretim faaliyetlerinin artan ölçüde bilgi kullanımı gerektiriyor olmasından hareketle ekonomileri tanımlamakta "Bilgi Ekonomisi" kavramını kullanmaya başladı.
Bu e-Avrupa Girişiminin 10 temel amacı sırasıyla:
• Avrupa'daki genç nüfusu sayısal çağa hazırlamak
• Ucuz internet erişimi sağlamak
• e-ticareti hızlandırmak
• Araştırmacılar ve öğrenciler için hızlı internet sağlamak
• Güvenli elektronik erişim için akıllı kartlar üretmek
• Yüksek teknoloji üreten/kullanan KOBİ'ler için risk sermayesi oluşturmak
• Özürlüler için e-katılım (e-participation) projeleri üretmek
• Çevrimiçi sağlık hizmetleri sağlamak
• Akıllı ulaşım modelleri oluşturmak
• Çevrimiçi devlet hizmetleri sağlamak
olarak belirlendi.[3]
2000
e-Avrupa Girişimi (23-24 Mart 2000, Lizbon)
e-Avrupa ile ilgili bir sonraki konsey toplantısı 23-24 Mart 2000 tarihlerinde Lizbon'da gerçekleştirildi. Bu toplantıda, Helsinki'de kararlaştırıldığı üzere komisyon tarafından konseye bir ilerleme raporu sunuldu. Ayrıca, e-Avrupa girişimini destekleyen ve Avrupa'nın gelecek on yılda "daha çok ve daha iyi istihdam ve kapsamlı bir sosyal uyum aracığıyla sürdürülebilir ekonomik büyüme becerisine sahip, dünyadaki en rekabetçi ve dinamik bilgi tabanlı ekonomisi" haline dönüşmesini hedefleyen "Lizbon Stratejisi" ortaya kondu. Bu stratejinin genel çerçevesi:
• Bilgi toplumu ve araştırma - geliştirme için daha iyi politikaların yanı sıra, rekabet gücü ve yenilik için yapısal reform sürecini hızlandırarak ve iç pazarı bütünleştirerek bilgiye dayalı bir ekonomiye ve topluma geçişi hazırlamak,
• Avrupa sosyal modelini modernleştirmek, insan kaynaklarına yatırım yapmak ve toplumsal dışlanmaya karşı mücadele etmek,
• Uygun bir makroekonomik politika bileşimi uygulayarak sağlıklı bir ekonomik görünüm ve olumlu büyüme perspektiflerini sürdürmek[4]
olarak belirlendi.[5]
e-Avrupa 2002
23-24 Mart 2000 tarihlerinde Lizbon'da yapılan Avrupa Konseyi toplantısında, 15 AB ülkesinin hükümet ve devlet başkanları, Avrupa'nın gelecek on yılda "dünyadaki en rekabetçi ve dinamik bilgi tabanlı ekonomisi" haline gelmesi hedefini koymuşlardır. Bu hedef, Avrupa'nın bir an önce bilgi tabanlı ekonominin, özellikle de internetin sağladığı fırsatlardan sonuna dek yararlanması gerekliliğini ortaya çıkarmıştır.
Bu hedefi gerçekleştirmek için devlet ve hükümet başkanları, Avrupa Konseyini ve Komisyonunu "e-Avrupa Girişimi ve Lizbon Stratejisiyle uyumlu ve kapsamlı bir eylem planını, ulusal girişimleri göz önüne alarak en üst düzeyde koordinasyon içinde hazırlamakla görevlendirmiştir.
Komisyon, e-Avrupa'nın ilk aşaması olan e-Avrupa 2002 Eylem Planının Taslağını 24 Mayıs 2000 tarihinde tamamlamıştır. Taslak, üye ülkeler tarafından tartışılmış ve 19-20 Haziran 2002'de Feira'da düzenlenen Konsey toplantısında 64 hedeften oluşan ve 2002 sonuna kadar tamamlanması öngörülen e-Avrupa 2002 Eylem Planı kabul edilmiştir.[6]
e-Avrupa Girişimi (19-20 Haziran 2000, Fieria)
e-Avrupa girişimi bir ikinci toplantıdan sonra bir süreç olarak belirlendi ve bu süreçle ilgi eylem planları ortaya konarak 19-20 Haziran 2000 tarihlerinde Fieria'da yapılan Konsey toplantısında Lizbon Stratejisi ve e-Avrupa Girişimi çerçevesinde hazırlanan e-Avrupa 2002 Eylem Planı kabul edildi.[7]
2001
e-Avrupa+ (Haziran 2001, Göteburg)
11-12 Mayıs 2000 tarihlerinde Varşova'da yapılan Avrupa Bakanlar Konferansı'nda, Orta ve Doğu Avrupa Ülkeleri, 15 AB ülkesi tarafından Lizbon'da ortaya konulan stratejik hedefi benimsemiş; 15 AB ülkesinin e-Avrupa ile ortaya koyduğu girişimin bir parçası olma konusunda uzlaşmış ve AB'nin politik kararlılığına destek olarak, belirtilen bu iddialı hedefe ulaşmayı denemek ve bundan yararlanılacak zemini genişletmek amacıyla, aday ülkeler olarak kendileri için "e-Avrupa benzeri bir Eylem Planı"nı hazırlamaya karar vermişlerdir. Hazırlanan Eylem Planı Haziran 2001'de Göteburg'da yapılan Avrupa Konseyi toplantısında kabul edilmiştir. E-Avrupa+ adı verilen bu girişim, e-Avrupa'nın öncelikli amaçlarını ve hedeflerini yansıtmakta ve aday ülkelerin özel durumlarına yönelik 57 adet eylem sunmaktadır. e-Avrupa gibi, e-Avrupa+ Eylem Planı da, aday ülkelerin ekonomilerinin yenilenmesinin ve modernizasyonunun hızlandırılmasını, kurumsallıklarının ve yeteneklerinin artırılmasının desteklenmesini, genel rekabet güçlerini geliştirmeyi amaçlamakta, bu yönde aday ülkelerin özel durumlarını göz önüne alan eylemler sunmaktadır.
Avrupa Komisyonu, Şubat 2001'de Güney Kıbrıs Rum Yönetimi, Malta ve Türkiye'ye, bu ortak eylem planının oluşturulmasında diğer aday ülkelere katılmaları için davette bulunmuştur. Türkiye bu girişime aynı yıl içerisinde taraf olmuştur. Avrupa Birliği'nin iktisadi alanda yürüttüğü en önemli proje olan eAvrupa Girişimi ve bununla bağlantılı olarak aday ülkeler tarafından başlatılan eAvrupa+ Girişimi ile Türkiye, bilgi toplumu olma yolunda yürüttüğü çalışmaları hızlandırmıştır.[8]
e-Avrupa+ Eylem Planının temel başlıkları ve her başlıkta yer alan eylemler şunlardır:
1. Bilgi toplumunun temel yapı taşlarını oluşturma çalışmalarının hızlandırılması
1.1 Herkes için uygun fiyatlı iletişim hizmetlerinin sağlanması
1.2 Bilgi toplumu ile ilgili müktesebata uyum ve uygulama
2. Daha ucuz, daha hızlı, daha güvenli internet
2.1 Daha ucuz ve daha hızlı internet erişimi
2.2 Araştırmacılar ve öğrenciler için daha hızlı internet
2.3 Güvenli ağlar ve akıllı kartlar
3. İnsan kaynağına yatırım
3.1 Avrupa gençliğinin sayısal çağa hazırlanması
3.2 Bilgi tabanlı ekonomide iş gücü
3.3 Bilgi tabanlı ekonomiye herkesin katılımı
4. İnternet kullanımının teşvik edilmesi
4.1 e-Ticaretin hızlandırılması
4.2 Elektronik devlet: Kamu hizmetlerine elektronik erişim
4.3 Çevrimiçi sağlık
4.4 Küresel ağlar için Avrupa sayısal içeriği
4.5 Akıllı ulaşım sistemleri
4.6 Çevrimiçi çevre
2002
e-Avrupa 2005 (Mart 2002, Barcelona)
Avrupa Konseyi Mart 2002'de Barcelona'da düzenlenen toplantısında, Komisyonu "Genişbant erişimin ve kullanımın 2005 yılına kadar Birlik bünyesinde yagınlaştırılması, İnternet Protokolu Ipv6'nın geliştirilmesi, ağ ve bilgi güvenliği, e-devlet, e-eğitim, e-sağlık ve e-iş" konularına odaklanmış yeni bir eylem planını hazırlamakla görevlendirmiştir. Haziran 2002'de, Sevilla Avrupa konseyi toplantısında 2005 yılında tamamlanması öngörülen e-Avrupa 2005 Eylem Planı kabul edilmiştir.
e-Avrupa 2005 Eylem Planının temel hedefleri şunlardır:
· e-Devlet, e-Eğitim ve e-Sağlık başta olmak üzere modern çevrimiçi hizmetlerin sunumu
· Dinamik e-İş ortamının yaratılması
· ve bunları gerçekleyebilecek rekabetçi fiyatlarla yaygın geniş bant erişimi ile güvenli bilgi alt yapısı.
Türkiye 1. Bilişim Şurası, Mayıs 2002
"Ülkemizi bilgi toplumuna dönüştürme hedefini gerçekleştirmek için bilişim alanında bugünden atılması gereken adımları belirlemek üzere"[9] 10-12 Mayıs 2002 tarihleri arasında Ankara'da toplanan Türkiye 1. Bilişim Şûrası almış olduğu kararlarla şu konuları açıklamıştır.
2003
Bilgi Toplumu Dairesinin Kuruluşu (Mart 2003)
2003 yılı Mart ayında Devlet Planlama Teşkilatı (DPT) bünyesinde Bilgi Toplumu Dairesi (BTD) kuruldu. BTD başta e-Dönüşüm Türkiye Projesi'nin koordinasyonu olmak üzere, kamu kurumlarının bilgi ve iletişim teknolojisi yatırımları arasında eşgüdüm sağlanması ve bilgi toplumu olma yolunda atılması gereken adımlara ilişkin stratejilerin belirlenmesi amacıyla çalışmalarını yürütmektedir. Bu alanda yapılan çalışmalar internet ortamında da yer almaktadır.
e-Dönüşüm Türkiye Projesi (20 Nisan 2006)
2003 yılının nisan ayında yayımlanan başbakanlık genelgesi ile kamuoyuna duyurulan e-Dönüşüm Türkiye Projesi'nin başlıca hedefi, ülke vatandaşlarına daha kaliteli ve hızlı kamu hizmeti sunabilmek amacıyla; katılımcı, şeffaf, etkin ve basit iş süreçlerine sahip olmayı ilke edinmiş bir devlet yapısı oluşturacak koşulların hazırlanmasıdır.
Bu projenin temel amaçları şöyle özetlenebilir:
· Bilgi ve iletişim teknolojileri politikaları ve mevzuatını, öncelikle Avrupa Birliği müktesebatı çerçevesinde gözden geçirerek yeniden düzenlemek, bu konuda e-Avrupa+ kapsamında aday ülkeler için öngörülen eylem planını ülkemize uyarlamak,
· Toplumun bilgi ve iletişim teknolojileri yardımıyla, kamusal alandaki karar alma süreçlerine katılımını sağlayacak mekanizmaları geliştirmek,
· Kamu idaresinin, şeffaf ve hesap verebilir hale getirilmesine katkıda bulunmak,
· Kamu hizmetlerinin sunumunda, bilgi ve iletişim teknolojilerinden azami ölçüde yararlanılarak iyi yönetişim ilkelerinin hayata geçirilmesine katkıda bulunmak,
· Bilgi ve iletişim teknolojilerinin kullanımını yaygınlaştırmak,
· Bilgi ve iletişim teknolojisi alanında kaynak israfını azaltmak amacıyla, kamunun mükerrerlik arz eden veya örtüşen ilgili yatırım projelerini bütünleştirmek, bu projeleri izlemek, değerlendirmek ve yatırımcı kamu kuruluşları arasında gerekli koordinasyonu sağlamak,
· Sektördeki özel sektör faaliyetlerine yukarıdaki ilkeler ışığında yol göstermek.
Dünya Bilgi Toplumu Zirvesi I (10-12 Aralık 2003, Cenevre) DBTZ
(World Summit on the Information Society - WSIS)
Dünya Bilgi Toplumu Zirvesi I. Aşaması 10 – 12 Aralık 2003 tarihleri arasında Cenevre'de yapıldı. 175 ülkeden 11.000'den fazla katılımcı Zirveyi ve Zirveyle ilgili programları takip etti. Zirvede, DBTZ İlkeler Bildirgesi ve Eylem Planı kabul edildi.
Zirvenin amacı, dünyada "bilgi toplumu için ortak bir vizyon ve anlayışın geliştirilmesi; hükümetlerin, uluslararası kuruluşların, özel sektörün ve sivil toplumun uygulayacağı bir eylem planının ve ilkeler bildirgesinin kabul edilmesi ve herkes için bilgi toplumu hedefine ulaşmak üzere gerekli organizasyonların kurulması yönünde kesin adımların atılması" olarak belirlendi. Zirveye katılan 50 devlet başkanı ve yardımcısı, 82 bakan ve 26 bakan yardımcısına ek olarak, uluslararası organizasyonlardan üst düzey yöneticiler, özel sektör ve sivil toplum kuruluşları, benimsenen İlkeler Bildirgesi ve Eylem Planına destek verdi. Zirve ayrıca, bilgi toplumu kapsamının ve doğasının gerektirdiği kamu-özel kesim ortaklığının kurulmasına ciddi katkıda bulunmuştur. Bu kapsamda, temelleri bu Zirvede atılan ve sayısal uçurumun engellenmesini hedefleyen Küresel Sayısal Dayanışma Fonu Vakfı (The Global Digital Solidarity Fund Foundation– DSF) 1, çeşitli devletlerin, uluslararası kuruluşların ve yerel yönetimlerin öncülüğünde Mart 2005'te Cenevre'de resmen kurulmuştur.
DBTZ İlkeler Bildirgesinin ana hatları şu şekildedir:
• Bilgi ve iletişim teknolojileri (BİT), herkes için bilgi toplumunun temelidir ve evrensel, kolaylıkla erişilebilir, tarafsız ve ucuz BİT altyapısı ve hizmetleri inşa etmek tüm tarafların en önemli amacıdır.
• Bilgi ve ağ güvenliğini, kimlik denetimini, mahremiyeti ve tüketici haklarını da kapsayacak şekilde BİT'e duyulan güven ve itimadın üzerinde durulmalıdır. Bu güven, bilgi toplumunun gelişimindeki önemli gereksinimlerden biridir.
• BİT aynı zamanda iyi yönetişim için önemli bir araçtır. Bu sebeple, hukukun üstünlüğüne odaklanmış, destekleyici, şeffaf, teknolojik olarak tarafsız ve anlaşılabilir bir politik ve düzenleyici çerçeveye oturtulmuş ulusal ve uluslararası düzeyde bir yapıya ihtiyaç vardır.
• Eğer evrensel erişim gerçek bir bilgi toplumunun temeliyse, kapasite yaratmak bu konudaki en önemli katalizördür. Bu nedenle internet ve internet uygulamalarıyla henüz tanışmamış nüfusu eğitmek ve desteklemek bu süreci hızlandıracaktır.
• Kaynakların gelişmelerden uzakta kalmış ve zayıf kesimlere yönlendirilmesi suretiyle bu insanların uyumu sağlanmalıdır.
• Entellektüel fakirlik, yenilikçilik ve yaratıcılık teşvik edilerek ve yenilik ile yaratıcılığı destekleyecek bilgiye erişim sağlanarak azaltılmalıdır.
• Gelenekler ve dinin yanında kültürel ve dilsel farklılıklara saygı gösterilmelidir.
• İnternet yönetişiminin, hem teknik hem de politika düzeyinde üzerinde durulması gerekmektedir. Fakat bir bütün olarak internet yönetişimi tüm detayları ile çözülemeyecek kadar karışık bir konudur. Bu sebeple internet yönetişimi konusunda araştırmalar yapacak ve Zirvenin II. Aşaması öncesinde eylem tekliflerinde bulunacak katılımcı bir çalışma grubu kurulacaktır.
• Tüm taraflar arasındaki sayısal uçurumun uluslararası işbirliğiyle kapatılması amacıyla koşulsuz destek verilecektir.
Bu bildirgenin ve Zirvede oluşturulan ortak görüşlerin ışığında oluşturulan Eylem Planı, hükümetlerin ve diğer organizasyonların işbirliği ile aşağıda yer alan 11 ana başlık altındaki eylemlerden oluşmaktadır:
1- BİT'in Teşvik Edilmesi
2- Bilgi ve İletişim Altyapısı
3- Bilgiye Erişim
4- Kapasite Geliştirilmesi
5- BİT Kullanımında Güven ve Güvenlik
6- Uygun Koşullar
7- BİT Uygulamaları
8- Kültürel Çeşitlilik ve Kimlik, Dilsel Çeşitlilik ve Bölgesel İçerik
9- Medya
10- Bilgi Toplumunun Etik Boyutu
11- Uluslararası ve Bölgesel İşbirliği[10]
2005
Dünya Bilgi Toplumu Zirvesi II (16-18 Kasım 2005, Tunus) DBTZ
(World Summit on the Information Society - WSIS)
Dünya Bilgi Toplumu Zirvesinin II. Aşaması 16 – 18 Kasım 2005 tarihleri arasında Tunus'ta yapıldı. Zirveye 175 ülke resmi katılım sağladı. Zirvede yer alan tüm etkinliklere 19.000 civarında temsilcinin katıldığı tahmin edilmektedir. Tunus Zirvesinde, Cenevre'de imzalanan "İlkeler Bildirgesi ve Eylem Planı Çerçevesinde Kat Edilen Gelişmeler", Cenevre Zirvesi sürecinde üzerinde ciddi tartışmalar yapılan, ancak uzlaşma sağlanamayan "internet yönetişimi" ve "sayısal dayanışma fonu" konuları ağırlıklı olarak ele alındı. Zirveyle ilgili detaylı bilgileri buradan temin edebilirisiniz:
http://www.bilgitoplumu.gov.tr/dbtz/dbtz/DBTZ-Zirve_Bilgi_Dosyasi-25112005.pdf
i2010 Büyüme ve İstihdam için Avrupa Bilgi Toplumu
e-Avrupa 2005 Eylem Planının tamamlanmasının ardından Avrupa Birliği, 2000 yılında Lizbon Stratejisinde ortaya koyduğu politikaları da gözden geçirerek "i2010: Büyüme ve İstihdam için Avrupa Bilgi Toplumu" stratejisini kabul etti. Strateji, üç "i" politika önceliğine dayanmaktadır:
Information space (Bilgi Alanı)
Innovation and Investment (Yenilenme ve Yatırım)
Inclusion (Kapsama)
Avrupa Birik Bilgi Alanı (Single European Information Space): Avrupa Birliği içinde bilgi toplumu ve medya hizmetlerinde açık ve rekabetçi tek pazarın oluşturulması. Teknolojik dönüşümün politika dönüşümüyle desteklenmesi için, komisyon tarafından; 2005 yılında etkin bir spektrum yönetimi politikası geliştirilmesi, 2005 yılı sonunda görsel-işitsel medya hizmetlerine ilişkin kuralların gözden geçirilmesi, 2006 yılında elektronik haberleşmeye ilişkin düzenleyici çerçevenin güncellenmesi, 2006 yılında güvenli bir bilgi toplumu için strateji geliştirilmesi ve 2006-2007 döneminde etkili ve birlikte çalışabilir sayısal haklar yönetimine ilişkin kapsamlı bir yaklaşım geliştirilmesi amaçlanmaktadır.
Yenilenme ve Araştırma Yatırımı (Innovation and Investment in Research): AB bilgi ve iletişim teknolojileri araştırma yatırımlarının yüzde 80 oranında artırılması. Avrupanın önde gelen rakipleri ile arasındaki farkın kapatılması suretiyle araştırma ve yenilenmede yüksek performans sağlanması amaçlanmaktadır.
Kapsama, yaşam kalitesi ve daha iyi hizmet (Inclusion, better public services and quality of life): Kapsayıcı, daha kaliteli kamu hizmeti sunan ve yaşam kalitesini artıran bir bilgi toplumu hedeflenerek tüm kesimlerin bilgi toplumunun sunduğu imkanlardan faydalanmasını sağlamaya dönük eylemlerin hayata geçirilmesi amaçlanmaktadır.[11]
2007
OECD (Organization For Economic Cooperation and Development) Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Teşkilatı tarafından düzenlenecek olan Dünya 2. İstatistik, Bilgi ve Yönetim Forum'u 27-30 Haziran 2007 tarihlerinde İstanbul'da düzenlenecek. Söz konusu forumda gerek akademik, gerek iş ve gerekse yönetim çevrelerinden uzmanlar bir araya gelecekler. Çevresel, ekonomik ve sosyal göstergelerin gelişimi ve yaygınlığının nasıl iyileştirileceği Forum'un ana teması olacaktır. Bu konu ile ilgili detaylı bilgilere şu adresten ulaşılabilir:
http://www.oecd.org/document/4/0,2340,en_2649_201185_36773956_1_1_1_1,00.html
* Güncellemeler her an devam etmektedir.
[1] http://www.tubitak.gov.tr/btpd/btspd/platform/plathak.html (20.06.2006)
[2] http://www.tubitak.gov.tr/btpd/btspd/platform/plathak.html (20.06.2006)
[3] http://ue.eu.int/ueDocs/cms_Data/docs/pressData/en/ec/ACFA4C.htm (13.07.2006)
[4] http://www.bilgitoplumu.gov.tr/eAvrupa/euindex_1.html (20.06.2006)
[5] Bu süreci detaylarına ulaşmak için:
http://ue.eu.int/ueDocs/cms_Data/docs/pressData/en/ec/00100-r1.en0.htm
[6] http://www.bilgitoplumu.gov.tr/eAvrupa/euindex_2.html
[7] Bu sürecin detaylarına şu adresten ulaşabilirisiniz:
http://ue.eu.int/ueDocs/cms_Data/docs/pressData/en/ec/00200-r1.en0.htm
[8] http://www.bilgitoplumu.gov.tr/eAvrupa/euindex_3.html (09.07.2006)
[9] http://2002.bilisimsurasi.org.tr/ (22.05.2006)
[10] http://www.bilgitoplumu.gov.tr/dbtz/dbtz/DBTZ-Zirve_Bilgi_Dosyasi-25112005.pdf, s.7 (13.07.2006)
[11] Daha detaylı bilgi için: http://europa.eu.int/information_society/eeurope/i2010/index_en.htm .
|
